Kıdem tazminatı hangi hallerde alınır? /Ali TEZEL

 

Kıdem tazminatı hangi hallerde alınır?

İşte Kıdem Tazminatı ve Kıdem Tazminatı Fonu ile ilgili detaylar...

.

.

.

.

.

Son yıllarda bizim "İstihdam Trajedisi" yetkililerin ise "İstihdam Stratejisi" adını verdikleri bir paket düzenleme ile kaldırılması gündeme sık sık getirilen Kıdem Tazminatı ve Kıdem Tazminatı Fonu ile ilgili çok sayıdaki sorunuza cevap bulacağınız bu yazıyı hazırladık... 1- EMEKLİ OLMADA KIDEM TAZMİNATI Bu hak, 08.09.1999 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 4447 sayılı Yasa ile 1475 sayılı Yasa’nın 14. maddesine eklenen bent ile gelmiştir. Bilindiği üzere, 1999 yılına kadar 4447 (daha sonra 4759) Sayılı Kanun ile emeklilik için daha önce yaş şartı yok iken belli bir süre prim ödeme ile belli sigortalılık süresinden sonra emekli olma şartlarının yanında bir de yaş şartı getirildi. Kanunda yaş şartı dışındaki şartları yerine getirenler, çalışmayı bırakıp emekli olacakları yaşı evlerinde beklemek istemeleri nedeniyle işten ayrılmaları halinde kıdem tazminatı alabileceklerdir. 08.09.1999 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 4447 sayılı Yasa ile 1475 sayılı Kanun’un 14. maddesine 5. numaralı bent eklenmiş ve işçilere emekli olmadan istedikleri takdirde işlerinden ayrılıp kıdem tazminatı alma hakkı verilmiştir. “5. 506 sayılı Kanun’un 60'ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde öngörülen yaşlar dışında kalan diğer şartları veya aynı kanunun geçici 81'inci maddesine göre yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi istekleri ile işten ayrılmaları nedeniyle,” kıdem tazminatı ödenmesini hükmetmiştir. Bu durumu açarsak, 506/60/A'ya göre * Kadın ya da erkek olsun başkaca bir şart aranmaksınız 7000 gün sayınız varsa, * Kadın ya da erkek 25 yıllık sigortalılık süresi ve en az 4500 gününüz varsa, 506 geçici 81/B'ye göre, * Kadın ise 20 erkek ise 25 tam yıl sigortalılık süresi ile aynı maddede belirtilen gün sayılarına (5000 ile 7000 arasında değişir) ulaşmış olanlar, 506 geçici 81/C'ye göre, * İster kadın olsun ister erkek en az 15 yıldan beri sigortalı olması ve en az 3600 gün sayısını tamamlayanlar, diledikleri zaman SSK'ya başvurup kıdem tazminatı yazısı isteyebilir ve alacakları yazı ile işyerlerinden kıdem alarak ayrılabilirler. 2- EVLİLİK KIDEM TAZMİNATI 4857 sayılı Kanunla ortadan kaldırılan ama eski 1475 sayılı İş Kanunu’nun yürürlükte kalan tek maddesi olan 14’üncü madde Kıdem Tazminatı haklarını açıklamaktadır. Maddeye göre evlenen bayanlar, evlilik tarihinden itibaren bir yıl içinde aile birliğinin devamı adına çalışmazlarsa, işyerinde de bir yıldan fazla süredir çalışıyor olmak şartıyla kıdem tazminatlarını alabilirler. 3- ASKERLİK KIDEM TAZMİNATI Eski 1475 sayılı İş Kanunu’nun halen geçerli tek maddesi olan kıdem tazminatı başlıklı 14. maddesine göre, askere giden işçiye işyerinden ayrılış tarihine göre en az bir yıllık çalışması olması kaydıyla kıdem tazminatı işverence ödenmek zorundadır. Ayrıca, kullanmadığınız yıllık ücretli izin süreleriniz varsa alarak askere gidebilirsiniz. 4- EMEKLİLİKTE KIDEM TAZMİNATI ; SSK'lı çalışırken SGK'ya emekli olmak için dilekçe veren işçi de son işyerinde çalıştığı her yıl için bir brüt ücret tutarında kıdem tazminatı alabilir. 5- İŞTEN ÇIKARILANA KIDEM TAZMİNATI 4857 sayılı İş Kanunu, 854 sayılı Deniz-İş Kanunu veya 5953 sayılı Basın-İş Kanunu çalışanı olup da ihbar öneli veya ihbar tazminatı verilerek işverence işten çıkarılmış olanlara da kıdem tazminatı verilir. 6- İŞTEN HAKLI OLARAK ÇIKANA KIDEM TAZMİNATI İşverenin çalışana karşı yasal yükümlülüklerini tam ve zamanında yerine getirmemesi veya işverenin hakaret, küfür gibi şeref ve haysiyete aykırı hareketleri gibi örnekler vereceğimiz 4857 sayılı Kanun'un 24’üncü maddesinde yazılı olayların vuku bulması hallerinde işçi derhal işi bırakıp kıdem tazminatını talep edebilir. 7- ÖLÜM VE KIDEM TAZMİNATI Çalışan işçi bir şekilde vefat ederse de geride kalanlarına kıdem tazminatı ödenir. YARIN: KIDEM TAZMİNATO FONU GELİRSE NE OLACAK... GAZETE HABERTÜRK / Ali TEZEL

Çalışan gazetecinin talepleri /Sadettin Orhan

Çalışan gazetecinin talepleri  

Dün, 'Çalışan Gazeteciler Günü'ydü.

Çalışmayan gazeteci var mı bilmiyorum ama bütün gazeteci arkadaşlarımın gününü kutluyorum. Bu tür günler, bir kutlamadan ziyade, meslek sorunlarının gündeme geldiği günlerdir. Bu anlamda çalışma hayatı yazarı olarak çalışan gazetecilerin sorunlarını bir kere daha hatırlatmış olalım:

.
· 1980 sonrası sendikasızlaştırma politikasından, gazeteciler de fazlasıyla nasibini almış durumda. Örgütlenme zafiyeti, en fazla çalışma şartları ve ücret politikalarında kendisini hissettiriyor.

.
· Basın mesleğinde çalıştırıldığı halde, pek çok basın mensubu kadrosuz istihdam ediliyor. Dolayısıyla izinler ve tazminatlarda mağduriyet yaşıyorlar.

.
· 2008 yılında yapılan düzenlemeyle, basın çalışanlarının emeklilik hesabında yıpranma payları kaldırıldı.
· Medya sektöründe yaşanan tiraj ve reyting rekabeti, en fazla ücretleri aşındırıyor. Vitrindeki azınlığa kesenin ağzını açan patronlar, işin mutfağındaki çoğunluğa 'maliyet' gözüyle bakıyor.

Maddeleri çoğaltmak mümkün ancak tabloyu daha da karartmayalım. Umarız bir sonraki yıldönümünde sorun listesinde kısalma olur.

Dul aylığı ve reddi miras

Soru: Sadettin Bey, babam 3 ay önce vefat etti. Kendisinin bir bankaya kredi borcu bulunuyor. Biz reddi miras yapıp bu borçtan kurtulabilir miyiz? Reddi mirasta bulunmamız durumunda annemin dul aylığı kesilir mi? O. G.

Cevap: Değerli okurum, reddi miras yapmanız durumunda, babanızdan miras yoluyla size intikal eden borç, alacak ve haklardan kurtulmuş olursunuz. Bu durumda annenizin dul aylığı kesilmez. Zira dul ve yetim aylıkları, miras hukuku yoluyla değil, sosyal güvenlik hukuku yoluyla bağlanır.

EmekliMatik'i yanlış kullanmışsınız

Soru: Annemin çiftçi Bağ-Kur kapsamında tescili için geçen aylarda dava açtım ve 01.09.1994 tarihten itibaren tesciline ve torba yasa hükümlerinden faydalanmasına karar verildi. Şimdi kararla birlikte SGK'ya müracaat ettiğimizde emekli yaşının 55 olduğu söylendi. Ben ise 55 değil 48 diye hesaplıyorum. Hatta sizin EmekliMatik programınızdan hesapladığımda yine 48 çıkıyor. SGK yanlış mı bilgilendirdi? A. K.

Cevap: Değerli okurum, anneniz 7.200 günü doldurarak 51 yaşında emekli olabilir. Eğer yaştan emekli olmak istiyorsa, 5.400 günü tamamlamak şartıyla 56 yaşını doldurduğu tarihte aylık alabilir. SGK'da verilen bilgi yaklaşık olarak doğru. Yani size yaştan emeklilik şartları hakkında bilgi verilmiş. EmekliMatik'te de normal emeklilik 51, yaştan emeklilik hesabında ise 56 yaşları hesaplanmaktadır. Sanırım EmekliMatik'te yanlış bir veri kullanmışsınız.

Emekli çalışanlar zaten GSS'lidir

Soru: Sadettin Bey, birkaç gün önceki yazınızda kısmi süreli (part-time) çalışanların bu ay içinde gelir testine başvurmaları gerektiğini belirtmiştiniz. Emekli olup da SGDP'ye tabi olarak çalışanlar da kısmi süreli çalışmaları halinde gelir testine başvuracaklar mı? Ayrıca normal çalışanlar (emekliler hariç) puantaj usulü ile çalışıp da ay içinde ne kadar çalışacağı tam belli olmayanların kaydı sisteme nasıl yapılacak? H. K.

Cevap: Değerli okurum, emeklilik sonrası kısmi süreli çalışanlar zaten Genel Sağlık Sigortası kapsamında bulunduklarından, bu kişilerin gelir testine başvurmalarına gerek yok. Yine bu kişiler için işverenlerin e-bildirge sisteminden kısmi süreli çalışma günlerini ayrıca işaretlemeleri gerekmiyor. Ancak diğer çalışanlardan kısmi süreli bildirilenler (puantaj usulü çalışanlar) için gün bildirimlerinin yapılması gerekiyor. Uygulama işverenler açısından bazı zorluklar içeriyor ancak yasal düzenleme bu şekilde.

Sadettin Orhan

http://www.bugun.com.tr/kose-yazisi/180923-calisan-gazeteci-nin-talepleri-makalesi.aspx

Emekliye verilecek intibak parası hazır/ALİ ŞERBETÇİ

Emekliye verilecek intibak parası hazır

 

Yaklaşık 2.7 milyon emeklinin merakla beklediği İntibak Yasası ile ilgili çalışmalar son halini almaya başladı. Dün yasanın detayları ile ilgili verdiğimiz bilgilere bugün de devam ediyoruz. İntibak Yasası'nın çıkmasıyla birlikte emekliler arasındaki maaş adaletsizlikleri de ortadan kalkmış olacak. Böylece, aynı şartlarda emekli olanlar, emeklilik yılına bakılmaksızın aynı oranda maaş almış olacaklar.

Mutlu son yakın
* İntibak düzenlemesi için bütçeye ödenek konuldu
Emeklilerin intibak düzenlemesinde mutlu son yaklaştı.
İntibak düzenlemesi için 2012 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'na ödenek konuldu.
Bütçeye ödenek konulması hükümetin konuya verdiği önemi ve ödeme konusundaki iradesini gösteriyor.

* Tüm emekliler yararlanabilecek mi?
İntibak düzenlemesi, 2000 yılından önce emekli aylığı bağlanmış olan SSK emeklileri ile hak sahiplerinin aylıklarına yansıyacak.

* Yurt dışından emekli olanlar da intibaktan yararlanabilecek mi?
Yurt dışı hizmetleri ile SSK hizmetlerinin birleştirilmesi sonucu aylık bağlanan 2000 yılı öncesi emekliler de kapsamda olacak. Sonuç olarak intibak düzenlemesinden 2000 yılı öncesi tüm SSK emeklileri yararlanacak.

Zam miktarı farklı
* Hangi emekli daha yüksek intibak zammı alacak?
2000 yılı öncesi emekli olan SSK'lılardan yüksek prim gün sayısı ile emekli olanlar daha yüksek artıştan yararlanacak. 3600 prim gün sayısı ile emekli olanlar ise intibak zammından daha az miktarda faydalanacak. Fazla prim ödeyen fazla emekli maaşı alacak. Hiçbir emeklinin maaşında düşüş olmayacak. Ödedikleri prim gün sayısına göre artıştan yararlanacaklar.

 

http://www.takvim.com.tr/Ekonomi/2011/12/23/emekliye-verilecek-intibak-parasi-hazir

Memurların taban aylığı 975 Liradır/ALİ TEZEL

 

Memurların taban aylığı 975 Liradır...

 

Memurlara emekli aylığı derece kademe ve ek göstergelerine göre hesaplanır ama ek göstergesi olmayan veya düşük olanların aylıkları düşük çıktığından 975 lira taban aylık rakamına yükseltilir… Bu arada KEY'leri eksik olan yeni KHK gereğince bir an önce itirazlarını tekrar yapsınlar...

Emeklinin izni olmadan aylığına haciz konamaz

Emeklinin izni olmadan aylığına haciz konamaz

 

Soru: Bir borcumdan dolayı alacaklı kişiyle icralık olduk. Bağ-Kur emeklisiyim. Emekli maaşıma, icra dairesi tarafından tedbir konulduğunu öğrendim. Hesabımda para duruyor ama hiçbir şekilde kullanamıyorum. Bu durum kanuna uygun mu? Yusuf ERKAN

Emeklilik için yaşının dolmasını bekleyenler, sağlık hizmeti alabilecek

Emeklilik için yaşının dolmasını bekleyenler, sağlık hizmeti alabilecek

Prim gün sayısını doldurduğu halde yaş haddi sebebiyle emekli olamayanlara, sağlık hizmetlerinden yararlanma hakkı geliyor.

Emeklinin intibakı başka bahara mı kaldı?

Emeklinin intibakı başka bahara mı kaldı?

Uzun bir süredir gündemde olan emeklilerin intibakı konusunu geçen hafta ayrıntılı olarak paylaşmıştık. Özellikle emekliler intibak yasasını heyecanla bekliyorlar.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik, konuyu ciddiyetle takip ediyor ve önceki gün de emeklilerle son kez bir araya gelip konuyu ve beklentilerle ilgili görüşlerini paylaştı. Düzenlemeler, bu kapsamdaki yaklaşık 2.5 milyon emekliden sadece 1.7 milyonunu ilgilendiriyor. Tabi 1.7 milyon emeklinin hepsinin aynı oranda etkilenmesi de söz konusu değil. Bakan Çelik, aynı süre ve eşit seviyede maaşla çalışanlara eşit emekli aylığının verilmesi veya uzun süre çalışan yüksek prim ödeyene daha yüksek maaş ödenmesi şeklinde özetlenebilecek bir çalışma olduğunu belirtti.

Geçen haftaki yazıdan sonra okurlarımızdan çok sayıda e-posta aldık. Halen çalışan bir okurumuzun (Ercüment Eresen) mesajı vardı ki, benimde sürekli gündeme getirdiğim 2000 yılı sonrası mağdurların sıkıtısını yansıtıyor. Bu nedenle bunu da okurlarımızla paylaşmak istedim. Okurumuz diyor ki, “2000 yılı öncesi emeklilerde taban ve tavan arasında 1.5 kat fark vardı. Hemen hemen herkes tavandan prim ödemiş oluyordu. 2000 ve sonrası taban ve tavan arası fark 6.5 kat oldu ve şu anda tavandan ödeyen sayısı önemli ölçüde azaldı. Onun için 2000 yılı öncesi aylıklar düşük oluyor. Konuya bu yönden de bakmak lazım. 2000 yılından sonra çalışanlar çok yüksek prim ödemeye başladı. Şu anda herkes tavandan emekli olamıyor. Tavandan emekli olana da 2000 TL’nin üzerinde aylık bağlanıyor. Esas mağduriyet 2000’den sonra emekli olanlarda. Bu konuya değinirseniz sevinirim. Farklar çok büyüyor. önlem alınırsa iyi olur” diyor.

Gerçekten de özellikle aylık bağlama oranındaki düşüşten dolayı 2000 sonrası emekliler ve bundan sonra emekli olacaklar olumsuz etkileniyor.

Bu durum özellikle benim köşe yazımda da yer alıyor. Geçen haftaki yazımda, “2000 öncesi emeklilerden yüksek ücretliler mağdur iken, 2000 sonrasında ise asgari ücret veya biraz üzerinden prim ödeyenler mağdur olmuş. 2008 sonrasında çalışma süresi arttıkça emekli maaşları daha fazla düşecek. Hele 5-10 yıl sonra emekli olacaklar için bu mağduriyet daha fazla olacak” demiştim. Bir kaç yıl sonra 2000 sonrası emeklilerinin intibak beklentisi ile kamuoyu oluşturacağını  düşünüyorum. Bizden söylemesi.

 

Doğum borçlanması emekli yaşını değiştirir mi?

Okurumuz Feride Murat “SGK’da doğum borçlanması var mı? Var ise ödeme yapıldığında emeklilik yaşında değişiklik olur mu?” diyor.

Sosyal güvenlik reformunda, 4/a (SSK) sigortalısı kadınlara getirilen önemli haklardan birisi de, doğum borçlanmasıdır. Buna göre; 4/a (SSK) sigortalısı kadınların doğum nedeniyle çalışamadıkları, en fazla iki doğum için geçerli olmak üzere, ikişer yıllık sürelerinin borçlandırılmasında sigortalının doğumdan önce 4/a bendi (SSK) kapsamında tescil edilmiş olması ve adına kısa ya da uzun vadeli sigorta kolları yönünden prim ödenmiş olması yeterli sayılmaktadır.

Doğum borçlanmasında aranan şartlardan birisi, doğum tarihinden önce 4/a (SSK) sigortalısı olarak tescil edilmiş olması ve adına kısa ya da uzun vadeli sigorta kolları yönünden prim ödenmiş olmasıdır. SGK uygulamasında, sigortalı olunan tarihten önceki doğumlar için borçlanma hakkı verilmemektedir.

Doğum borçlanması ile gün sayıları artmaktadır. Ancak, 3308 sayılı Kanun kapsamındaki çıraklar ve işletmelerde, mesleki ve teknik eğitim okul ve kurumlarında örgün eğitim gören öğrencilerin çıraklık veya staj döneminde emeklilikle ilgili malullük, yaşlılık ve ölüm sigortası primleri ödenmediği için, (çıraklık ve staj sigortası ile doğum tarihi arasında sigorta başlangıcı olmayanların) doğum borçlanması yapmaları halinde sigorta başlangıç tarihleri geriye gidecektir. Yani, sigortalılık sonrası doğum yapıp, doğum borçlanması yapanların emeklilik yaşları değişmiyor.

 

kaynak : Resul KURT

http://www.stargazete.com/ekonomi/yazar/resul-kurt/emeklinin-intibaki-baska-bahara-mi-kaldi-400463.htm

Emekli dernekleri istedi, 'intibak'ın Bakanlar Kurulu'na gelişi ertelendi

Emekli dernekleri istedi, 'intibak'ın Bakanlar Kurulu'na gelişi ertelendi

2000 yılı öncesinde emekli olan yaklaşık 1,9 milyon kişinin maaşlarında artış sağlayacak ve gelecek hafta Bakanlar Kurulu'na getirilmesi planlanan intibak düzenlemesinin görüşülmesi ertelendi.

 

İntibakta son nokta

Emeklilerimizin merakla beklediği intibak çalışmasında nihayet sona gelindi.

En son Sayın Faruk Çelik'in zam rakamlarını açıklamasıyla birlikte tablo daha da netleşti. Geçtiğimiz haftalarda intibak konusunda yayınladığımız yazı dizimizde zaten pek çok ayrıntıyı vermiştik. Sayın Bakan'ın da teyit ettiği bu ayrıntıları bir kere daha hatırlatmış olalım.

Kimlere intibak zammı var?

İntibak zammını 2000 yılından önce emekli olmuş SSK'lılar alabilecek. Yani toplamda 2,5 milyon emekli intibak çalışması kapsamına giriyor. Bu zamdan dul ve yetim aylığı alanlar ile engelli statüsüyle emekli olanlar da yararlanacak. Bağ-Kur'lulara ve 2000 yılından sonra emekli olmuş SSK'lılara ise intibak zammı verilmeyecek. Bunlar rutin artışlardan yararlanacaklar.

Zam rakamları ne kadar?

İntibak zammı 1981 ile 2000 yılları arasında emekli olan SSK'lılara kademeli olarak yansıtılacak. 3.600 prim günüyle tabandan emekli olmuş kişilere zam verilmeyecek. Bundan daha fazla prim ödemiş olanlara ise 10 liradan başlayan ve 200 liraya kadar çıkan rakamlarla zam verilecek. En yüksek zammı 9000 gün ve üzeri primle emekli olanlar alacak. 1981 yılından önce emekli olanlar ile bunların dul ve yetimleri intibak dışında kalacak.

Zamlar maaşlara ne zaman yansıyacak?

Beklentiler intibak zammının 2012 yılı Ocak ayı itibariyle maaşlara yansıması yönündeydi. Fakat Sayın Çelik'in ifade ettiğine göre zamlı maaşlar 2013'te başlayacak gibi görünüyor. Zira intibak kapsamındaki emeklilerin her birisine ait dosyanın incelenmesi ve prim günü ile kazançlarının tespit edilmesi gerekiyor. Bu da en azından bir yıllık çalışma gerektiriyor.

Kalıcı intibak: Refah payı

Yapılacak olan intibak çalışması, emeklilerimizin geçmiş yıllardaki kaybını kısmen de olsa telafi etmeye dönüktür. Ancak önümüzdeki yıllarda yeni intibak beklentilerinin oluşmaması için, emeklilerimize milli gelir artışından pay vermemiz gerekiyor. Evet, mevcut maaş artış sisteminde emeklilerimiz enflasyon karşısında ezdirilmiyor. Fakat büyüyen ekonomiden de paylarını alamıyorlar. Unutmayalım ki bugünkü üretim faktörlerinden emek ve sermaye, dünün çalışanları olan emeklilerimizin mirasıdır.

S. Arabistan günleri borçlanılır

Soru: Sadettin Bey, babamın 1969 yılından SSK girişi mevcut. Toplam SSK günü 119 gün. 1983-1991 yılları arsında S. Arabistan'da çalışması var. 1992'den sonra da vergi kaydı var. Vergi kaydından dolayı SGK'ya borçlanma talebinde bulunduğumuzda sadece 2000 yılından sonraki dönemi kabul ettiler. 1992-2000 arası kabul edilmedi. Bu durum mevzuata uygun mudur? Babamın 2000 öncesi Bağ-Kur günlerini borçlanamaz mıyız? F. Oğuz
Cevap: Değerli okurum, babanız 2008 yılında tanınan imkândan yararlanarak 4.10.2000 tarihinden sonraki vergiye tabi sürelerini borçlanmış. Ancak yasal olarak 2000 öncesi dönemi (vergi kaydı bulunsa da) borçlanma imkânı bulunmuyor. Yani SGK'nın yaptığı işlem mevzuata uygundur. Ancak babanız Suudi Arabistan'da geçen hizmetlerini borçlanarak 15 yılı doldurursa, 58 yaşını dolduracağı 2014 yılında yaştan emekli olabilir.

Sadettin ORHAN

http://www.bugun.com.tr/kose-yazisi/175744-intibakta-son-nokta-makalesi.aspx

Düşük prim ödeyerek emekli olanlar dikkat

Emeklilerin merakla beklediği intibak' yasasından düşük prim ödeyerek emekli olanlar yararlanamayacak.

Emeklinin alım gücü altın fiyatları karşısında eridi

Emeklinin alım gücü altın fiyatları karşısında eridi

En düşük işçi emeklisi aylığıyla Aralık 2000'de 20.34 gr, 2004'te 20.03 gr ve 2005'te 20.39 gr altın alınabiliyorken, Ekim 2011'de aynı emekli aylığıyla 8.29 gr altın alınabiliyor.